Brief Description
च. द.; . मा., भै. र.; धन्वं., र. र.। क्षुद्ररो., आ. वे. वि.। अ. ८१, वृ. यो. त.। त. १२७
चन्दनं मधुकं मूर्वा त्रिफला नीलमुत्पलम् । कान्ता वटावरोहश्च गुडूची बिसमेव च ॥
लोहचूर्ण तथा केशी शारिवे द्वे तथैव च । मार्कवस्वरसेनैव तैलं मृद्वग्निना पचेत् ।।
शिरस्युत्पतिताः केशाः जायन्ते घनकुञ्चिताः। दृढमूलाश्च स्निग्धाश्च तथा भ्रमरसन्निभाः।
नस्येनाकालपलितं निहन्यात् तैलमुत्तमम् ।।
सफेद चन्दन, मुलैठी, मूर्वा, हर्र, बहेड़ा, आमला, नीलोफर, रेणुका, वडके अंकुर, गिलोय, कमलनाल, लोहेका बुरादा, जटामांसी और दोनों प्रकारकी सारिवा । इनके कल्क और भांगरेके स्व. रससे मन्दाग्नि पर तैल पका लीजिए।इसकी नसवार लेनेसे शिरके बालोंका गिरना बन्द होकर बाल घने और चिकने, भौरेके समान काले तथा दृढ हो जाते है। एवं अकालमें बाल सफेद हो गए हो तो पुन: काले हो जाते हैं।
विधिः-तिल तैल १ सेर, भांगरेका रस ४ - सेर, कल्क द्रव्य समान भाग मिश्रित पाव सेर ।
| Sl.No | Raw Material | Variant | Ratio | Quantity Required for 1000g | Unit |
|---|
| Rasa | |
|---|---|
| Guna | |
| Veerya | Ushna veerya |
| Vipaka | Madhura |
| Prabhava | |
| Anupanam | modal-content |
| Sl.No. | Disease Factor | Name of the combination | Form of the combination | Reference | Combination products | Procedure |
|---|---|---|---|---|---|---|
| 1 | केशवर्धनम् / केश्यम् / केश रसायनम् - Keshavardhanam / keshyam / Kesha Rasayanam - Pharmacological action which promotes hair growth | चन्दनादि तैलम् - 3 - Chandanadi Tailam - 3 | तैलम् - Tailam - Medicated oil | च. द.; मा., भै. र.; धन्वं., र. र.। क्षुद्ररो. | ||
| 2 | केश जननम् (Kesha Janana - Hair Restoration/Generation) | चन्दनादि तैलम् - 3 - Chandanadi Tailam - 3 | तैलम् - Tailam - Medicated oil | च. द.; मा., भै. र.; धन्वं., र. र.। क्षुद्ररो. | ||
| 3 | पलितम् - Phalitam - Hair whitening, Gray hair, Canities | चन्दनादि तैलम् - 3 - Chandanadi Tailam - 3 | तैलम् - Tailam - Medicated oil | च. द.; मा., भै. र.; धन्वं., र. र.। क्षुद्ररो. |
| Disease Factors |
|---|
| Type | Operator | Value | Unit | Frequency | Duration | Comment |
|---|