कुलाञ्जन मूलम् - 2 / रास्ना मूलम् - 2 / महाभरी वचा मूलम् - 2 - Kulanjana Mulam - 2 / Rasna Mulam - 2 / Mahabhari vacha Mulam - 2
Scientific Name: Alpinia officinarum
Hindi Name: छोटी कुलाञ्जन की जड - Choti Kulanjan ki Jad
English Name: Lesser Galangal / Alpinia / Catarrh Root / Chinese Ginger - Dried Tubers
Category: Plant Parts
Sub-Category: मूलम् - Mulam - Roots
Out of Stock
Brief Description
Aromatic roots used for the treatment of rheumatism, intermittent fever, dyspepsia and respiratory ailments
भावप्रकाश-पूर्वखण्ड-मिश्रप्रकरण - २. हरीतक्यादिवर्ग
कुलञ्जन
सुगन्धाऽप्युग्रगन्धा च विशेषात्कफकासनुत् |
सुस्वरत्वकरी रुच्या हृत्कण्ठमुखशोधिनी ||९४||
अपरा सुगन्धा स्थूलग्रन्थिः यस्या लोके महाभरी इति नाम |
स्थूलग्रन्थिः सुगन्धा स्यात्ततो हीनगुणा स्मृता ||९५||
राजनिघण्टु - ६. पिप्पल्यादिवर्ग
कुलञ्ज
कुलञ्जो गन्धमूलश्च तीक्ष्णमूलः कुलञ्जनः | कुलञ्जः कटुतिक्तोष्णो दीपनो मुखदोषनुत् ||५५||
निघण्टु रत्नाकरम्
कुलिञ्जनं कटुतिक्तमुष्णंचाग्नि प्रदीपनम् । रुच्यं स्वर्यं च हृद्यं च मुखकण्ठविशुद्धकृत् ॥
मुखदोषं कफं श्वासं कासं वातं ध्रुवं जयेत् । बृहत्कुष्ठगुणैर्ज्ञेयं न्यूनमस्मादिति स्मृतम् ॥
Gingerols
Diaryheptanoids
| Sl.No | Raw Material | Variant | Ratio | Quantity Required for 1000g | Unit |
|---|
| Rasa | कटु - Katu - Pungent |
|---|---|
| Guna | लघु गुणम् - Laghu Gunam - Drug property which induces lightness to body रूक्ष गुणम् - Ruksha Gunam - Drug action which imparts dryness तीक्ष्णम् - Tikshnam - Drug action which irritates body by its Pungent quality उष्णं गुणम् - Ushna Gunam - Drug action which imparts heat |
| Veerya | Ushna veerya |
| Vipaka | Katu |
| Prabhava | हिक्का - Hikka - Hiccough |
| Anupanam | रोगोपशमन अनुपानम् - Anupana according to the diseases. | modal-content
| Sl.No. | Disease Factor | Name of the combination | Form of the combination | Reference | Combination products | Procedure |
|---|---|---|---|---|---|---|
| 1 | उन्मादम् - Unmadam - Disease spectrum with altered mental health of a person | ब्रार्ह्म्यादि चूर्णम् (Brahmyadi churnam) | मूलम् - Mulam - Roots | सु. चि. २८ / ६ | ||
| 2 | वयस्थापन (Vaya sthapana) | वयस्थापन गण (Vayasthapana gana) | मूलम् - Mulam - Roots | च. सू. ४ / १८ | ||
| 3 | चतुष्पदां अगदः (Antidote for Cattle poisoning | सार्वकार्मिक अगदम् - Sarvakarmika Agadam | मूलम् - Mulam - Roots | च. चि. २३ / २३१ | ||
| 4 | उष्णाभिप्रायी ज्वरम् / शीतज्वरम् - Ushnabhiprayi Jvaram / Sheeta Jvaram - Fever with cold intolerance and desire to have hot things | अगर्वादि तैल - Agarvadi Tailam | मूलम् - Mulam - Roots | च.चि.3/267 | ||
| 5 | कफज व्याधि (Diseases associated with Kapha) | अर्कादि गणम् - Arkadi Ganam | मूलम् - Mulam - Roots | अ.सं.सू.१६/१५ , अ.हृ.सू.१५/२९ , सु.सू.३८ / १६-१७ | ||
| 6 | क्रिमि रोग (Krimi roga) | अर्कादि गणम् - Arkadi Ganam | मूलम् - Mulam - Roots | अ.सं.सू.१६/१५ , अ.हृ.सू.१५/२९ , सु.सू.३८ / १६-१७ | ||
| 7 | कुष्ठम् - Kushtha | अर्कादि गणम् - Arkadi Ganam | मूलम् - Mulam - Roots | अ.सं.सू.१६/१५ , अ.हृ.सू.१५/२९ , सु.सू.३८ / १६-१७ | ||
| 8 | कफमेदज व्याधि (Kaphamedaja Vyadhi) | अर्कादि गणम् - Arkadi Ganam | मूलम् - Mulam - Roots | अ.सं.सू.१६/१५ , अ.हृ.सू.१५/२९ , सु.सू.३८ / १६-१७ | ||
| 9 | मेदोरोग (Medoroga, Diseases associated with F | अर्कादि गणम् - Arkadi Ganam | मूलम् - Mulam - Roots | अ.सं.सू.१६/१५ , अ.हृ.सू.१५/२९ , सु.सू.३८ / १६-१७ | ||
| 10 | व्रण शोधन (Vruna shodhana, wound cleansing or ulcer debridement medicines)) | अर्कादि गणम् - Arkadi Ganam | मूलम् - Mulam - Roots | अ.सं.सू.१६/१५ , अ.हृ.सू.१५/२९ , सु.सू.३८ / १६-१७ | ||
| 11 | विष (Visha) | अर्कादि गणम् - Arkadi Ganam | मूलम् - Mulam - Roots | अ.सं.सू.१६/१५ , अ.हृ.सू.१५/२९ , सु.सू.३८ / १६-१७ | ||
| 12 | असाध्य कासम् (Asadhya kasam -Uncontrollable cough ) | कण्ठकारी अवलेहम् - 1 - Kantakari Avaleham - 1 | मूलम् - Mulam - Roots | शा.सं.म.८ / ५ - ९ | ||
| 13 | तमकश्वासम् (Tamaka shwasam) | कण्ठकारी अवलेहम् - 1 - Kantakari Avaleham - 1 | मूलम् - Mulam - Roots | शा.सं.म.८ / ५ - ९ | ||
| 14 | हिक्का - Hikka - Hiccough | कण्ठकारी अवलेहम् - 1 - Kantakari Avaleham - 1 | मूलम् - Mulam - Roots | शा.सं.म.८ / ५ - ९ | ||
| 15 | दारुण / असाध्य श्वासम् - Daruna / Asadhya Shwasam - Uncontrolled Dyspnea | कण्ठकारी अवलेहम् - 1 - Kantakari Avaleham - 1 | मूलम् - Mulam - Roots | शा.सं.म.८ / ५ - ९ | ||
| 16 | असाध्य हिक्का - Asadhya Hikka - Uncontrolled Hiccough | कण्ठकारी अवलेहम् - 1 - Kantakari Avaleham - 1 | मूलम् - Mulam - Roots | शा.सं.म.८ / ५ - ९ | ||
| 17 | कासः - Kasa - Disease spectrum with Cough | कण्ठकारी अवलेहम् - 1 - Kantakari Avaleham - 1 | मूलम् - Mulam - Roots | शा.सं.म.८ / ५ - ९ | ||
| 18 | कफज व्याधि (Diseases associated with Kapha) | कफघ्न / कफ संशमन गणम् - Kaphaghna / Kapha samshamana Ganam | मूलम् - Mulam - Roots | अ.सं.सू.१५/७ , अ.हृ.सू.१४/१ , सु.सू.३८/९ | ||
| 19 | वातरोगम् /मरुत् रोगम् - Vata Rogam / Marut rogam - Disease spectrum of Movement diseases involving Musculoskeletal and Nervous System | बला सहचरादि कषायम् - 1 / अष्टवर्ग कषायम् - Bala Sahacharadi Kashayam - 1 / Ashtavarga Kashayam | मूलम् - Mulam - Roots | सहस्र योग / कषाय प्रकरणम् | ||
| 20 | श्वासम् - Shvasam - Disease Spectrum with difficulty breathing | दशमूल रसायनम् - Dashamula Rasayanam | मूलम् - Mulam - Roots | सहस्रयोगम् / लेह प्रकरणम् | ||
| 21 | प्रतिश्यायम् (Pratishyaya, Diseases spectrum with various nasal discharge, nasal obstruction, sneezing, headache, pain and itching in the nose, throat, loss of voice, fever, loss of taste, emaciation - All types of Rhinitis, Sinusitis, Upper respiratory tr | दशमूल रसायनम् - Dashamula Rasayanam | मूलम् - Mulam - Roots | सहस्रयोगम् / लेह प्रकरणम् | ||
| 22 | अरुचि / अरसज्ञता / अरोचकम् - Aruchi / Arasajnata / Arochakam - Hypogeusia / Loss of taste / Anorexia | दशमूल रसायनम् - Dashamula Rasayanam | मूलम् - Mulam - Roots | सहस्रयोगम् / लेह प्रकरणम् | ||
| 23 | गलग्रह - Galagrah - Disease spectrum with difficulty to carry out normal functions of larynx and pharynx like respiration, swallowing | दशमूल रसायनम् - Dashamula Rasayanam | मूलम् - Mulam - Roots | सहस्रयोगम् / लेह प्रकरणम् | ||
| 24 | वातरोगम् /मरुत् रोगम् - Vata Rogam / Marut rogam - Disease spectrum of Movement diseases involving Musculoskeletal and Nervous System | दशमूल रसायनम् - Dashamula Rasayanam | मूलम् - Mulam - Roots | सहस्रयोगम् / लेह प्रकरणम् | ||
| 25 | क्षय रोगम् / राजयक्ष्मा / शोषम् - Kshaya Rogam / Rajayakshma / Shosham - Disease spectrum with progressive emaciation or cachexia | दशमूल रसायनम् - Dashamula Rasayanam | मूलम् - Mulam - Roots | सहस्रयोगम् / लेह प्रकरणम् | ||
| 26 | गुल्म रोगम् - Gulma Rogam - Disease spectrum with various Abdominal swellings / tumours/ Cysts | दशमूल रसायनम् - Dashamula Rasayanam | मूलम् - Mulam - Roots | सहस्रयोगम् / लेह प्रकरणम् | ||
| 27 | कासः - Kasa - Disease spectrum with Cough | दशमूल रसायनम् - Dashamula Rasayanam | मूलम् - Mulam - Roots | सहस्रयोगम् / लेह प्रकरणम् | ||
| 28 | पित्तज कास (Pittaja kasa ) | मण्डूकपर्णी / ब्राह्मी - 1 पञ्चाङ्गम् - Mandukaparni / Brahmi - 1 Panchangam | मूलम् - Mulam - Roots | अ.हृ. चिकित्सास्थानम् - ३. कासचिकित्सिताध्यायः | ||
| 29 | हृद्रोग (Hrudroga, Diseases of heart) | मण्डूकपर्णी / ब्राह्मी - 1 पञ्चाङ्गम् - Mandukaparni / Brahmi - 1 Panchangam | मूलम् - Mulam - Roots | अ.हृ. चिकित्सास्थानम् - ३. कासचिकित्सिताध्यायः | ||
| 30 | वातज कास (Vataja Kasa) | कण्ठकारी घृतम् - 2 - Kanthakari Ghrutam - 2 | मूलम् - Mulam - Roots | अष्टाङ्गहृदयम् चिकित्सास्थानम् - ३. कासचिकित्सिताध्यायः | ||
| 31 | पित्तज कास (Pittaja kasa ) | कण्ठकारी घृतम् - 2 - Kanthakari Ghrutam - 2 | मूलम् - Mulam - Roots | अष्टाङ्गहृदयम् चिकित्सास्थानम् - ३. कासचिकित्सिताध्यायः | ||
| 32 | कफज कासम् - Kaphaja Kasam | कण्ठकारी घृतम् - 2 - Kanthakari Ghrutam - 2 | मूलम् - Mulam - Roots | अष्टाङ्गहृदयम् चिकित्सास्थानम् - ३. कासचिकित्सिताध्यायः | ||
| 33 | क्षयज कास (Kshayaja Kasa) | कण्ठकारी घृतम् - 2 - Kanthakari Ghrutam - 2 | मूलम् - Mulam - Roots | अष्टाङ्गहृदयम् चिकित्सास्थानम् - ३. कासचिकित्सिताध्यायः | ||
| 34 | क्षतज कास (Kshataja Kasa - | कण्ठकारी घृतम् - 2 - Kanthakari Ghrutam - 2 | मूलम् - Mulam - Roots | अष्टाङ्गहृदयम् चिकित्सास्थानम् - ३. कासचिकित्सिताध्यायः | ||
| 35 | श्वासम् - Shvasam - Disease Spectrum with difficulty breathing | कण्ठकारी घृतम् - 2 - Kanthakari Ghrutam - 2 | मूलम् - Mulam - Roots | अष्टाङ्गहृदयम् चिकित्सास्थानम् - ३. कासचिकित्सिताध्यायः | ||
| 36 | वातकफज कास - Vata kaphaja kasa, Spectrum of diseases with symptoms of vata and kaphaja kasa | कण्ठकारी घृतम् - 2 - Kanthakari Ghrutam - 2 | मूलम् - Mulam - Roots | अष्टाङ्गहृदयम् चिकित्सास्थानम् - ३. कासचिकित्सिताध्यायः | ||
| 37 | कफज व्याधि (Diseases associated with Kapha) | कण्ठकारी घृतम् - 2 - Kanthakari Ghrutam - 2 | मूलम् - Mulam - Roots | अष्टाङ्गहृदयम् चिकित्सास्थानम् - ३. कासचिकित्सिताध्यायः | ||
| 38 | हिक्का - Hikka - Hiccough | कण्ठकारी घृतम् - 2 - Kanthakari Ghrutam - 2 | मूलम् - Mulam - Roots | अष्टाङ्गहृदयम् चिकित्सास्थानम् - ३. कासचिकित्सिताध्यायः | ||
| 39 | श्वासकासघ्नम् - Shvasakasaghnam - Antiasthmatic / Antitussive | कण्ठकारी घृतम् - 2 - Kanthakari Ghrutam - 2 | मूलम् - Mulam - Roots | अष्टाङ्गहृदयम् चिकित्सास्थानम् - ३. कासचिकित्सिताध्यायः | ||
| 40 | शिशॊः सद्यः कासहर (Shisho sadya Kasa hara - Emergency medicine for Neonatal cough) | कण्ठकारी घृतम् - 2 - Kanthakari Ghrutam - 2 | मूलम् - Mulam - Roots | अष्टाङ्गहृदयम् चिकित्सास्थानम् - ३. कासचिकित्सिताध्यायः | ||
| 41 | शिरोरोगम् - Shirorogam - Disease spectrum with headaches | षड्बिन्दुतैलम् - 1 - Shadbindu Tailam - 1 | मूलम् - Mulam - Roots | गदा. निग्रहम् - तैलाधिकारम् - २, रसरत्नाकरम् - शिरोरोगाधिकारम्. , वृन्द माधवम् - शिरोरोगाधिकारम् योग चिन्ता मणि - अध्याय. ६ , बृहत् य | ||
| 42 | केशवर्धनम् / केश्यम् / केश रसायनम् - Keshavardhanam / keshyam / Kesha Rasayanam - Pharmacological action which promotes hair growth | षड्बिन्दुतैलम् - 1 - Shadbindu Tailam - 1 | मूलम् - Mulam - Roots | गदा. निग्रहम् - तैलाधिकारम् - २, रसरत्नाकरम् - शिरोरोगाधिकारम्. , वृन्द माधवम् - शिरोरोगाधिकारम् योग चिन्ता मणि - अध्याय. ६ , बृहत् य | ||
| 43 | दन्त रसायनम् (Danta Rasayanam- Tooth tonic) | षड्बिन्दुतैलम् - 1 - Shadbindu Tailam - 1 | मूलम् - Mulam - Roots | गदा. निग्रहम् - तैलाधिकारम् - २, रसरत्नाकरम् - शिरोरोगाधिकारम्. , वृन्द माधवम् - शिरोरोगाधिकारम् योग चिन्ता मणि - अध्याय. ६ , बृहत् य | ||
| 44 | दन्तस्थैर्यकरम् (Dantasthairyakaram - Tooth strengthener) | षड्बिन्दुतैलम् - 1 - Shadbindu Tailam - 1 | मूलम् - Mulam - Roots | गदा. निग्रहम् - तैलाधिकारम् - २, रसरत्नाकरम् - शिरोरोगाधिकारम्. , वृन्द माधवम् - शिरोरोगाधिकारम् योग चिन्ता मणि - अध्याय. ६ , बृहत् य | ||
| 45 | नेत्र/दृष्टि वर्धन/नेत्र रसायनम् (Netra/Drushti Vardhana -Vision enhancers) | षड्बिन्दुतैलम् - 1 - Shadbindu Tailam - 1 | मूलम् - Mulam - Roots | गदा. निग्रहम् - तैलाधिकारम् - २, रसरत्नाकरम् - शिरोरोगाधिकारम्. , वृन्द माधवम् - शिरोरोगाधिकारम् योग चिन्ता मणि - अध्याय. ६ , बृहत् य | ||
| 46 | बाहुशोष - Bahushosha - Upper limb Atrophy | षड्बिन्दुतैलम् - 1 - Shadbindu Tailam - 1 | मूलम् - Mulam - Roots | गदा. निग्रहम् - तैलाधिकारम् - २, रसरत्नाकरम् - शिरोरोगाधिकारम्. , वृन्द माधवम् - शिरोरोगाधिकारम् योग चिन्ता मणि - अध्याय. ६ , बृहत् य | ||
| 47 | भुजगत वातम् - Bhujagata vatam - Disease spectrum with Pain, stiffness, Weakness and deformity of the Upperlimbs | षड्बिन्दुतैलम् - 1 - Shadbindu Tailam - 1 | मूलम् - Mulam - Roots | गदा. निग्रहम् - तैलाधिकारम् - २, रसरत्नाकरम् - शिरोरोगाधिकारम्. , वृन्द माधवम् - शिरोरोगाधिकारम् योग चिन्ता मणि - अध्याय. ६ , बृहत् य | ||
| 48 | बाहु बलवर्धनम् - Bahu bala vardhanam - Therapeutic action which increases strength and stamina of Upper limb | षड्बिन्दुतैलम् - 1 - Shadbindu Tailam - 1 | मूलम् - Mulam - Roots | गदा. निग्रहम् - तैलाधिकारम् - २, रसरत्नाकरम् - शिरोरोगाधिकारम्. , वृन्द माधवम् - शिरोरोगाधिकारम् योग चिन्ता मणि - अध्याय. ६ , बृहत् य | ||
| 49 | शिरोरोगम् - Shirorogam - Disease spectrum with headaches | षड्बिन्दुतैलम् - 1 - Shadbindu Tailam - 1 | मूलम् - Mulam - Roots | गदा. निग्रहम् - तैलाधिकारम् - २, रसरत्नाकरम् - शिरोरोगाधिकारम्. , वृन्द माधवम् - शिरोरोगाधिकारम् योग चिन्ता मणि - अध्याय. ६ , बृहत् | ||
| 50 | केशवर्धनम् / केश्यम् / केश रसायनम् - Keshavardhanam / keshyam / Kesha Rasayanam - Pharmacological action which promotes hair growth | षड्बिन्दुतैलम् - 1 - Shadbindu Tailam - 1 | मूलम् - Mulam - Roots | गदा. निग्रहम् - तैलाधिकारम् - २, रसरत्नाकरम् - शिरोरोगाधिकारम्. , वृन्द माधवम् - शिरोरोगाधिकारम् योग चिन्ता मणि - अध्याय. ६ , बृहत् | ||
| 51 | दन्त रसायनम् (Danta Rasayanam- Tooth tonic) | षड्बिन्दुतैलम् - 1 - Shadbindu Tailam - 1 | मूलम् - Mulam - Roots | गदा. निग्रहम् - तैलाधिकारम् - २, रसरत्नाकरम् - शिरोरोगाधिकारम्. , वृन्द माधवम् - शिरोरोगाधिकारम् योग चिन्ता मणि - अध्याय. ६ , बृहत् | ||
| 52 | दन्तस्थैर्यकरम् (Dantasthairyakaram - Tooth strengthener) | षड्बिन्दुतैलम् - 1 - Shadbindu Tailam - 1 | मूलम् - Mulam - Roots | गदा. निग्रहम् - तैलाधिकारम् - २, रसरत्नाकरम् - शिरोरोगाधिकारम्. , वृन्द माधवम् - शिरोरोगाधिकारम् योग चिन्ता मणि - अध्याय. ६ , बृहत् | ||
| 53 | नेत्र/दृष्टि वर्धन/नेत्र रसायनम् (Netra/Drushti Vardhana -Vision enhancers) | षड्बिन्दुतैलम् - 1 - Shadbindu Tailam - 1 | मूलम् - Mulam - Roots | गदा. निग्रहम् - तैलाधिकारम् - २, रसरत्नाकरम् - शिरोरोगाधिकारम्. , वृन्द माधवम् - शिरोरोगाधिकारम् योग चिन्ता मणि - अध्याय. ६ , बृहत् | ||
| 54 | बाहुशोष - Bahushosha - Upper limb Atrophy | षड्बिन्दुतैलम् - 1 - Shadbindu Tailam - 1 | मूलम् - Mulam - Roots | गदा. निग्रहम् - तैलाधिकारम् - २, रसरत्नाकरम् - शिरोरोगाधिकारम्. , वृन्द माधवम् - शिरोरोगाधिकारम् योग चिन्ता मणि - अध्याय. ६ , बृहत् | ||
| 55 | भुजगत वातम् - Bhujagata vatam - Disease spectrum with Pain, stiffness, Weakness and deformity of the Upperlimbs | षड्बिन्दुतैलम् - 1 - Shadbindu Tailam - 1 | मूलम् - Mulam - Roots | गदा. निग्रहम् - तैलाधिकारम् - २, रसरत्नाकरम् - शिरोरोगाधिकारम्. , वृन्द माधवम् - शिरोरोगाधिकारम् योग चिन्ता मणि - अध्याय. ६ , बृहत् | ||
| 56 | बाहु बलवर्धनम् - Bahu bala vardhanam - Therapeutic action which increases strength and stamina of Upper limb | षड्बिन्दुतैलम् - 1 - Shadbindu Tailam - 1 | मूलम् - Mulam - Roots | गदा. निग्रहम् - तैलाधिकारम् - २, रसरत्नाकरम् - शिरोरोगाधिकारम्. , वृन्द माधवम् - शिरोरोगाधिकारम् योग चिन्ता मणि - अध्याय. ६ , बृहत् |
| Disease Factors |
|---|
| Type | Operator | Value | Unit | Frequency | Duration | Comment |
|---|